پژمان بختياري
شاعری پیشرو ولی ناشناخته
پژمان تحصيلات خود را در تهران به پايان برد و با ادبيات فرانسوي کاملن آشنا شد. گذشته از تحصيلات ادبي ، فن تلگراف بي سيم را هم فراگرفت و به همين علت به استخدام وزارت پست و تلگراف در آمد.
پژمان از آغاز جواني به شعر و ادب علاقمند بود و اوقات به مطالعه ديوانهاي شاعران صرف مي کرد. کتاب بهترين اشعار گردآورده پژمان که نخستين بار در سال ۱۳۱۲ شمسي چاپ شد از ذوق و حسن انتخاب او حکايت مي کند. چاپ منقحي از ديوان حافظ نيز که به کوشش او منتشر شده از چاپهاي مهم و طرف توجه است. حسين پژمان علاوه بر اين، چند کتاب از فرانسه به فارسي ترجمه کرد که از آن جمله است: « وفاي زن اثر بنيامين کنستان » و « آتالا و رنه از شاتو بريان». پژمان در شعر شيوه پيشينيان را مي پسنديد و از آنان پيروي مي کرد. بيشتر در قالبهاي قصيده ، غزل و مثنوي شعر گفته و در سرودن قطعه و رباعي و برخي ديگر از قالبهاي شعري هم دست داشته است. پژمان به مثنوي سرايي علاقه اي خاص داشت.
در شعرش مضامين و مفاهيم اجتماعي و عاطفي بسيار است. ديد مستقل شاعرانه و پرواز خيال او در شعر دودکشها که در قالب چهار پاره سروده شده ، در نظر منتقدان وی را با ويليام بليک شاعر و نقاش سده نوزدهم انگلستان قابل مقايسه کرده است. شعر دودکشها با اين بند آغاز مي شود:
دودکشها بر فراز بامها
هر نفس آهي ز دل بر مي کشد
و ز دهان قيرگونشان دودها
زاغ وش بر آسمان پر مي کشند
زبان پژمان نرم و غزلي و بر روي هم ساده و نزديک به فهم است
اندر کنج دلم عشق کسي خانه ندارد کس جاي در اين خانه ويرانه ندارد
دل را به کف هر که دهم باز پس آرد کس تاب نگهداري ديوانه ندارد
در بزم جهان جز دل حسرت کش مانيست آن شمع که مي سوزد و پروانه ندارد
دل خانه عشقست خدا را به که گويم کارايشي از عشق کس اين خانه ندارد
در انجمن عقل فروشان ننهم پاي ديوانه سر صحبت فرزانه ندارد
تا چند کني قصه اسکندر و دارا ده روزه عمر اين همه افسانه ندارد
پژمان بختياري در پرداختن به فرهنگ ايل بختياري بسيار كوشا بود و بررسيهاي فراواني بر شعر و داستان بختياري داشت و در همين رابطه تحقيقات ارزشمندي تهيه نموده بود كه به دلايل مبهمي آن آثار مفقود گرديدند.
پيوند با ايل بزرگي چون ایل معظم بختياري از يكطرف و استعداد شاعري از سوي ديگر باعث خلق آثاري قوي و هنرمندانه توسط وي گرديد.
علي رقم سابقه ي زياد در شاعري و ترجمه آثار ادبي مهم ، كمتر به اين هنرمند مردمي كشورمان پرداخته شده است.
وي به سال ۱۳۵۵ شمسي در سن 76سالگي چشم از جهان فرو بست..
با هم بودن را تجربه کنیم،آنگونه که از یکدیگر بیاموزیم و در تبادل داشته هامان بی پروا باشیم، چون باران.
آنگاه که تفاوت انتقاد و انتقام را آموختیم-به شناخت خود و درک دیگران رسیده ایم.